Là người thực hiện ca phẫu thuật laser can thiệp song thai đầu tiên tại Đông Nam Á và đặt nền móng cho phương pháp xét nghiệm dị tật thai nhi an toàn (NIPT), GS.BS Tuangsit Wataganara (Thái Lan) là một trong những chuyên gia tiên phong định hình nền Y học bào thai hiện đại trong khu vực. Sự kết hợp giữa tư duy di truyền phân tử, chẩn đoán hình ảnh chuyên sâu và kỹ thuật phẫu thuật tối thiểu đã giúp ông xác lập chuẩn mực tiếp cận toàn diện cho các thai kỳ nguy cơ cao.

Tại Hội nghị Khoa học Thường niên Tâm Anh 2026, GS.BS Tuangsit Wataganara sẽ mang đến những chia sẻ thực chứng về tư duy xác lập ngưỡng chỉ định và chiến lược quản trị rủi ro trong can thiệp trước sinh tại Phiên Y học bào thai. Nhân sự kiện này, Viện Nghiên cứu Tâm Anh giới thiệu bài viết tổng hợp về hành trình khoa học và những đóng góp chuyên môn của ông.

GS.BS Tuangsit Wataganara

GS.BS Tuangsit Wataganara là người đặt nền móng cho ca can thiệp laser điều trị hội chứng truyền máu song thai đầu tiên tại Đông Nam Á.

Cột mốc lịch sử của Y học bào thai Đông Nam Á

GS.BS Tuangsit Wataganara là một trong những chuyên gia hàng đầu Châu Á trong lĩnh vực Y học bào thai nhờ năng lực kết hợp giữa y học di truyền phân tử và kỹ thuật phẫu thuật can thiệp tối thiểu. Ông hiện là Giám đốc Trung tâm Y học bào thai Bệnh viện Siriraj (Thái Lan) kiêm Chủ nhiệm Trung tâm Trị liệu Thai nhi Siriraj (SiFTC).

Năm 2009, GS.BS Tuangsit Wataganara cùng các cộng sự tại Bệnh viện Siriraj thực hiện thành công ca can thiệp laser nội soi điều trị Hội chứng truyền máu song thai (TTTS) đầu tiên tại Đông Nam Á. Trước thời điểm này, TTTS gần như là một tiên lượng tử vong cho các ca song thai chung bánh nhau do tình trạng phân bổ máu bất thường.

Bằng việc đưa ống nội soi siêu nhỏ vào tử cung và dùng tia laser triệt tiêu các mạch máu thông nối bất thường trên bánh nhau, ông đã “chia lại” sự sống cho hai thai nhi đang trong tình trạng nguy cấp. Cột mốc lâm sàng này đưa y học Đông Nam Á sang một bước tiến mới: thai nhi trở thành một đối tượng điều trị độc lập, được chẩn đoán và phẫu thuật trực tiếp ngay từ trong môi trường tử cung.

Vượt khỏi ranh giới quốc gia, Giáo sư Wataganara đóng vai trò hoạch định chiến lược tại các tổ chức y khoa quyền lực lục địa. Ông là Ủy viên được bổ nhiệm và Thành viên Ủy ban An toàn Siêu âm thuộc Liên đoàn các Hiệp hội Siêu âm Y học và Sinh học Châu Á (AFSUMB) – cơ quan cao nhất thiết lập quy chuẩn chẩn đoán hình ảnh cho toàn khu vực.

Đồng thời, ông còn là thành viên Hội đồng Ủy ban Y học Sản phụ khoa của Liên đoàn Châu Á – Châu Đại Dương (AOFOG), trực tiếp tham gia xây dựng các hướng dẫn (guidelines) lâm sàng chuẩn mực. Nhằm ghi nhận những đóng góp đột phá, Liên đoàn đã trao tặng ông giải thưởng danh giá Shan S. Ratnam Young Gynecologist Award. Đây là giải thưởng danh giá bậc nhất dành cho những cá nhân có đóng góp làm thay đổi nền y học Châu Á – Châu Đại Dương.

Tiên phong kỷ nguyên chẩn đoán không xâm lấn ngành Y học bào thai khu vực

Nền tảng chuyên môn của Giáo sư Tuangsit được xây dựng từ quá trình đào tạo bài bản. Ông tốt nghiệp Bác sĩ Y khoa loại Xuất sắc (First Class Honor) tại Đại học Mahidol, trước khi tham gia đào tạo chuyên sâu về Y học Sản phụ và Di truyền học Chu sinh tại Trung tâm Y tế Tufts-New England (Hoa Kỳ).

Đến nay, Giáo sư sở hữu một gia tài khoa học đồ sộ mang tính ứng dụng lâm sàng cao, được bảo chứng bằng chỉ số H-Index 21. Đầu những năm 2000, ông là một trong những nhà nghiên cứu trẻ tại Mỹ đi sâu vào cơ chế của DNA thai nhi tự do trong máu mẹ (cfDNA) – hướng đi đặt nền móng cho việc ứng dụng các phương pháp sàng lọc trước sinh không xâm lấn (NIPT) trong thực hành lâm sàng toàn cầu. Các phân tích định lượng vật chất di truyền này là dữ liệu lõi để giới y khoa toàn cầu phát triển kỹ thuật Sàng lọc trước sinh không xâm lấn (NIPT). Sự ra đời của NIPT đã thay đổi hoàn toàn cục diện sàng lọc dị tật bẩm sinh, loại bỏ nguy cơ sảy thai từ các thủ thuật xâm lấn truyền thống như chọc ối hay sinh thiết gai nhau.

Điểm nhấn trong phương châm hành nghề của Giáo sư Tuangsit là hướng tiếp cận toàn diện, bao phủ trọn vẹn từ khâu chẩn đoán đến can thiệp lâm sàng. Là Giám đốc điều hành kiêm Giám đốc quốc gia Trường Siêu âm Liên Đại học Ian Donald, ông đưa siêu âm chuyên sâu trở thành công cụ khảo sát giải phẫu, tạo tiền đề cho các ca phẫu thuật bào thai tối thiểu. Bằng việc hợp nhất di truyền học, chẩn đoán hình ảnh và kỹ thuật phẫu thuật chuyên sâu, Giáo sư Tuangsit đã xác lập một chuẩn mực tiếp cận toàn diện cho các thai kỳ nguy cơ cao.

Không dừng lại ở những kỷ lục cá nhân, Giáo sư Tuangsit tập trung xây dựng hệ thống đào tạo nhằm nhân rộng năng lực can thiệp bào thai cho các trung tâm y tế.

Với vai trò Tổng thư ký Hội Sản phụ khoa Hoàng gia Thái Lan (RTCOG) và kinh nghiệm điều hành các tổ chức siêu âm quốc tế, ông là người tiên phong xây dựng các chương trình đào tạo mô phỏng chuẩn hóa về can thiệp trước sinh. Từ việc kiểm soát đường cong học tập của các bác sĩ trẻ đến quy trình xử trí biến chứng sau thủ thuật, Giáo sư Tuangsit từng bước biến trải nghiệm cá nhân thành năng lực chuẩn mực cho hệ thống y tế Thái Lan.

Chia sẻ tư duy kiểm soát rủi ro tại Hội nghị Khoa học Thường niên Tâm Anh 2026

Tại Hội nghị Khoa học Thường niên 2026 của Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, GS.BS Tuangsit Wataganara sẽ mang đến hai báo cáo chuyên sâu, phản ánh trọn vẹn hai góc nhìn cốt lõi trong phẫu thuật bào thai: xác lập ngưỡng chỉ định và quản trị biến chứng.

Qua báo cáo “Các ngưỡng chỉ định lâm sàng cho can thiệp trước sinh”, ông nhấn mạnh quan điểm: tiến bộ công nghệ cho phép bác sĩ can thiệp sớm hơn, nhưng kỹ thuật tân tiến không đồng nghĩa với việc chỉ định rộng rãi. Giá trị của chuyên gia nằm ở việc thiết lập các tiêu chí chuẩn đoán nghiêm ngặt (kết hợp siêu âm phân giải cao, MRI và di truyền học) để xác định chính xác trường hợp thai nhi thực sự thụ hưởng lợi ích sống còn từ can thiệp.

Trong khi đó, báo cáo “Cách tiếp cận xử trí các biến chứng sau thủ thuật” hoàn thiện bức tranh an toàn lâm sàng. Nhìn nhận sẩy thai, sinh non hay vỡ màng ối là những rủi ro luôn song hành với phẫu thuật bào thai, Giáo sư Tuangsit đặt trọng tâm vào quy trình dự phòng, nhận biết sớm và phối hợp đa chuyên khoa để kiểm soát biến chứng.

Hai chủ đề tạo thành một hệ quan điểm nhất quán trong thực hành Y học bào thai hiện đại: can thiệp trước sinh chỉ đạt hiệu quả tối ưu khi bác sĩ vừa làm chủ kỹ thuật, vừa cân nhắc thấu đáo giữa lợi ích điều trị và mức độ an toàn cho cả mẹ lẫn thai nhi.

Sự tham gia của GS.BS Tuangsit Wataganara tại Hội nghị Khoa học Thường niên Tâm Anh 2026 hứa hẹn sẽ mang đến những cập nhật về kỹ thuật phẫu thuật bào thai tiên tiến. Quan trọng hơn, đây là cơ hội để y khoa Việt Nam tiếp cận tư duy quyết định lâm sàng và kinh nghiệm quản trị rủi ro từ một chuyên gia đã dành hơn hai thập kỷ để bảo vệ sự sống cho thai nhi ngay từ trong lòng mẹ.

VIỆN NGHIÊN CỨU TÂM ANH