Điều trị ổn định LDL-Cholesterol để ngăn biến cố tim mạch lâu dài

Với bệnh nhân hội chứng mạch vành cấp (ACS), dù đã được can thiệp và điều trị, vẫn có khoảng 15% trường hợp phải đối mặt với nguy cơ tái phát biến cố trong năm đầu tiên. Do đó, việc điều trị ổn định chỉ số LDL-C là yêu cầu cấp thiết, nhằm bảo vệ người bệnh tốt hơn trước các biến cố trong tương lai.

PGS.TS.BS Phạm Nguyễn Vinh, Giám đốc Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM nhấn mạnh như trên tại buổi Sinh hoạt khoa học “Cập nhật quản lý rối loạn lipid máu trên bệnh nhân hội chứng mạch vành cấp”, diễn ra vào ngày 28/2/2026 tại Viện nghiên cứu Tâm Anh thuộc Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh.

Chương trình có sự tham gia báo cáo của TS.BS Lâm Văn Hoàng, ThS.BS.CKII Huỳnh Thanh Kiều cùng các bác sĩ đến từ Trung tâm Tim mạch và khoa Nội tiết – Đái tháo đường.

PGS.TS.BS Phạm Nguyễn Vinh (giữa) cùng các bác sĩ và đại diện nhà tài trợ tại buổi sinh hoạt khoa học ngày 28/2

Hướng tới đưa LDL-C về mức an toàn

Trong bài báo cáo “Tối ưu kiểm soát LDL-C trên bệnh nhân nguy cơ cao từ guideline tới thực hành”, TS.BS Lâm Văn Hoàng, Trưởng khoa Nội tiết – Đái tháo đường, BVĐK Tâm Anh TP.HCM thông tin, bệnh lý tim mạch vẫn là nguyên nhân hàng đầu gây ra các ca tử vong trong những năm gần đây. Trong đó, chủ yếu là bệnh mạch máu não và bệnh tim thiếu máu cục bộ. Một trong những yếu tố nguy cơ dẫn tới những bệnh lý nguy hiểm này là hội chứng vành cấp, xảy ra do mảng xơ vữa bít tắc lòng mạch vành, làm hẹp hoặc tắc nghẽn hoàn toàn mạch máu nuôi tim.

Hiện nay, tiên lượng của hội chứng mạch vành cấp đã được cải thiện đáng kể nhờ tiến bộ trong điều trị chống huyết khối, can thiệp sớm và chăm sóc mạch vành toàn diện. Tuy nhiên, nguy cơ tái phát biến cố tim mạch vẫn có thể lên tới khoảng 15% trong vòng 12 tháng sau biến cố đầu tiên.

Bác sĩ Hoàng nhấn mạnh, LDL-C (cholesterol xấu) là tác nhân thúc đẩy hình thành và tiến triển của xơ vữa động mạch. Sau hội chứng mạch vành cấp, mỗi milimol LDL-cholesterol dư thừa trong máu đều có thể trở thành “ngòi nổ” tiềm ẩn cho các biến cố tim mạch tiếp theo. Giảm LDL-C có thể ổn định mảng xơ vữa, kiểm soát chỉ số này không đơn thuần là đạt được một con số mục tiêu trên bệnh án, mà chính là rào chắn sinh tử quyết định khả năng sống còn và ngăn nguy cơ tái phát nhồi máu cơ tim, đột quỵ cho người bệnh.

TS.BS Lâm Văn Hoàng chia sẻ về nguy cơ tái phát biến cố tim mạch sau điều trị do không quản lý tốt chỉ số LDL-C

Theo các hướng dẫn hiện hành, bệnh nhân nguy cơ tim mạch rất cao bao gồm người đã có bệnh tim mạch do xơ vữa xác định trên lâm sàng hoặc hình ảnh học, đái tháo đường kèm tổn thương cơ quan đích hoặc nhiều yếu tố nguy cơ chính; bệnh thận mạn nặng; hoặc nguy cơ tim mạch 10 năm ở mức rất cao. Ở nhóm này, mục tiêu điều trị LDL-C là dưới 1,4 mmol/L (55 mg/dL) và giảm tối thiểu 50% so với ban đầu. Với những trường hợp có biến cố tái phát dù đã điều trị tối ưu, có thể cân nhắc mục tiêu thấp hơn.

Mô hình quản lý lipid máu chuẩn hóa cho bệnh nhân nguy cơ tim mạch rất cao

ThS.BS.CKII Huỳnh Thanh Kiều, Trưởng khoa Nội Tim mạch 1, Trung tâm Tim mạch, BVĐK Tâm Anh TP.HCM, mang đến bức tranh toàn cảnh về “Cập nhật quản lý hội chứng mạch vành cấp theo hướng dẫn điều trị mới nhất”. Bài báo cáo giúp người tham dự cập nhật kịp thời các tiêu chuẩn điều trị quốc tế nhằm cải thiện tiên lượng sống còn cho người bệnh.

ThS.BS.CKII Huỳnh Thanh Kiều trình bày phác đồ hướng dẫn điều trị mới nhất trong quản lý hội chứng mạch vành cấp

Các khuyến cáo nhấn mạnh chiến lược điều trị tích cực và sớm: khởi trị statin cường độ cao ngay từ giai đoạn nhập viện ở bệnh nhân hội chứng vành cấp; đánh giá lại lipid máu sau 4-8 tuần. Nếu chưa đạt mục tiêu LDL-C, cần bổ sung thuốc hạ lipid không phải statin (như ezetimibe, các thuốc ức chế PCSK9 gồm PCSK9 kháng thể đơn dòng (mAb) và PCSK9 siRNA). Việc phối hợp điều trị sớm giúp tăng khả năng đạt đích LDL-C và giảm nguy cơ tái phát biến cố tim mạch.

Từ nền tảng khuyến cáo quốc tế, Trung tâm Tim mạch, BVĐK Tâm Anh TP.HCM đã xây dựng và triển khai mô hình quản lý lipid máu chuẩn hóa cho bệnh nhân nguy cơ tim mạch rất cao. Việc làm này không chỉ hướng tới đạt đích LDL-C, mà còn nhằm thu hẹp khoảng cách giữa khuyến cáo và thực hành lâm sàng, góp phần giảm biến cố tim mạch tái phát và cải thiện tiên lượng lâu dài cho bệnh nhân nguy cơ rất cao.

Với nguyên tắc “Càng thấp càng tốt”, mô hình được thiết kế nhằm “Can thiệp sớm – Hạ mức thấp – Duy trì bền vững”, với quy trình đồng bộ gồm: Chuẩn hóa phân tầng nguy cơ; Thiết lập mục tiêu LDL-C ngay từ đầu; Ưu tiên điều trị cường độ cao và phối hợp sớm khi cần; Tái kiểm tra lipid máu đúng mốc 4-8 tuần; Điều chỉnh phác đồ kịp thời nhằm hạn chế tình trạng trì trệ điều trị.

Kết quả bước đầu trên 303 bệnh nhân cho thấy tỷ lệ đạt mục tiêu LDL-C dưới 1,4 mmol/L đã tăng thêm 5,4% sau lần tái khám đầu tiên, từ 27,4% lên 32,7%. Dù thời gian theo dõi còn ngắn, sự cải thiện này phản ánh hiệu quả ban đầu của mô hình trong việc chuẩn hóa điều trị và bám sát mục tiêu theo khuyến cáo.

Các y bác sĩ trao đổi chuyên môn trong buổi sinh hoạt khoa học

“Để quản lý chỉ số LDL trong ngưỡng an toàn, statin cường độ mạnh đơn thuần có thể chưa đủ ở nhiều bệnh nhân, nhất là những bệnh nhân có nguy cơ tim mạch cao và rất cao. Vì thế, cần phối hợp sớm, mạnh trong việc sử dụng thêm các loại thuốc khác, chẳng hạn như thuốc ức chế PCSK9, nhằm đạt được chỉ số LDL mục tiêu một cách nhanh – sâu – bền vững”, Phó giáo sư Phạm Nguyễn Vinh đúc kết.