Ứng dụng xét nghiệm nhanh, chính xác trong điều trị bệnh tim mạch

Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh ứng dụng xét nghiệm Troponin T độ nhạy cao (hs-cTnT) cho phép phát hiện nhồi máu cơ tim trong “giờ vàng”, giúp bác sĩ chẩn đoán nhanh, tối ưu hóa hiệu quả điều trị cho người bệnh.

Thông tin trên được GS.TS.BS Võ Thành Nhân, Giám đốc Trung tâm Tim mạch Can thiệp, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, và các báo cáo viên chia sẻ trong buổi sinh hoạt khoa học chuyên sâu: “Vai trò của chỉ dấu sinh học trong phân tầng nguy cơ và quản lý bệnh lý tim mạch: Ứng dụng Troponin T hs trong quản lý hội chứng mạch vành cấp và biến cố tim mạch quanh phẫu thuật ngoài tim”.

Chương trình diễn ra ngày 31/7/2026 tại Viện nghiên cứu Tâm Anh thuộc Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, thu hút đông đảo bác sĩ tham dự trực tiếp và trực tuyến.

Từ trái qua: BS.CKII Nguyễn Văn Dương, GS.TS.BS Võ Thành Nhân – Giám đốc Trung tâm Tim mạch Can thiệp, BS.CKII Trần Thị Thanh Nga – Giám đốc Trung tâm Xét nghiệm và PGS.TS.BS Hồ Huỳnh Quang Trí – Phó Chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hội Tim mạch TP.HCM tại buổi sinh hoạt khoa học

Troponin là một nhóm protein gồm ba loại Troponin C, Troponin I và Troponin T, có vai trò chính trong việc điều hòa cơ tim co bóp. Khi cơ tim bị tổn thương hoặc hoại tử, các protein (đặc biệt là Troponin I và T) sẽ tràn vào trong máu. Chỉ số này tăng cao cảnh báo nguy cơ nhồi máu cơ tim.

Theo Giáo sư Võ Thành Nhân, trong cấp cứu tim mạch, nguyên lý “thời gian là cơ tim” luôn giữ vai trò quyết định, yêu cầu tất cả các bước trong quy trình cấp cứu đều phải diễn ra nhanh nhất có thể để hạn chế cơ tim bị tổn thương vĩnh viễn.

Nếu nhồi máu cơ tim cấp có ST chênh lên (STEMI) có thể chẩn đoán nhanh qua điện tâm đồ để kích hoạt ngay êkíp can thiệp, thì nhồi máu cơ tim cấp không ST chênh lên (NSTEMI) lại là thách thức lớn đối với bác sĩ cấp cứu lẫn tim mạch can thiệp. Lúc này, xét nghiệm Troponin T độ nhạy cao (hs-cTnT) được coi là “chìa khóa” quan trọng giúp các bác sĩ chẩn đoán sớm nhồi máu cơ tim, nhận diện kịp thời rủi ro và đưa ra phác đồ điều trị tối ưu cho người bệnh.

BS.CKII Trần Thị Thanh Nga, Giám đốc Trung tâm Xét nghiệm, trao đổi chuyên môn với các bác sĩ trong chương trình

BS.CKII Trần Thị Thanh Nga, Giám đốc Trung tâm Xét nghiệm, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cho biết xét nghiệm Troponin T độ nhạy cao (hs-cTnT) cho phép phát hiện sự cố tim mạch chỉ trong vài giờ đầu sau khi khởi phát nhồi máu cơ tim và tồn tại trong máu đến 24 giờ.

Tại Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, bác sĩ chọn lựa xét nghiệm dựa trên yêu cầu lâm sàng và tiêu chuẩn thẩm định khắt khe. Xét nghiệm Troponin T hs được chứng minh độ tin cậy qua hơn 290 nghiên cứu lâm sàng. Nhờ nền tảng khoa học vững chắc, chỉ định của xét nghiệm không chỉ dừng lại ở phân biệt hội chứng vành cấp hay nhồi máu cơ tim cấp, mà còn mở rộng sang loại trừ nhanh và quản lý ngoại trú, phân tầng nguy cơ ở bệnh nhân nhập viện, bệnh nhân thận mạn, hỗ trợ lựa chọn điều trị can thiệp, theo dõi trước và sau phẫu thuật. Đặc biệt, hs-cTnT còn giúp dự báo nguy cơ tử vong tim mạch, đột quỵ, suy tim dài hạn ở người không triệu chứng.

Trung tâm Xét nghiệm thuộc Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh vận hành định lượng hs-cTnT theo quy trình thao tác chuẩn (SOP) nghiêm ngặt trực tiếp trên hệ thống máy xét nghiệm Roche Cobas. Từ khâu tiếp nhận mẫu, kiểm soát khoảng đo, khoảng tham chiếu phân biệt theo giới tính cho đến thời gian trả kết quả đều được tối ưu hóa. Ngay khi hệ thống phát hiện kết quả vượt ngưỡng nguy hiểm, phòng xét nghiệm sẽ lập tức kích hoạt quy trình cảnh báo cho bác sĩ lâm sàng để có biện pháp can thiệp và xử trí cấp cứu kịp thời cho bệnh nhân.

BS.CKII Nguyễn Văn Dương, Trung tâm Tim mạch Can thiệp, báo cáo tại buổi sinh hoạt khoa học.

Theo BS.CKII Nguyễn Văn Dương, Trung tâm Tim mạch Can thiệp, Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, để tối ưu hóa “thời gian vàng” chẩn đoán hội chứng mạch vành với phác đồ Troponin T hs 0h/1h, sự phối hợp chặt chẽ đa chuyên khoa như Xét nghiệm, Cấp cứu, Tim mạch can thiệp… là yếu tố quyết định.

Đơn cử như bệnh nhân nữ 62 tuổi có nhiều yếu tố nguy cơ (tăng huyết áp, đái tháo đường, LDL-cholesterol cao) nhập viện vì đau thắt ngực ngày thứ hai, với hs-cTnT là 12 ng/L (0h) và 18 ng/L (1h), điện tâm đồ chưa biến đổi. Trường hợp khác là bệnh nhân nam 70 tuổi, mắc bệnh thận mạn giai đoạn 5 đang chạy thận, tụt huyết áp và đau ngực, kết quả hs-cTnT lần lượt là 55 ng/L (0h) và 62 ng/L (1h). Những tình huống này đặt ra câu hỏi: Liệu đây có phải nhồi máu cơ tim cấp và có cần kích hoạt êkíp can thiệp khẩn cấp hay không?

Nồng độ Troponin tăng khác nhau tùy thuộc vào nguyên nhân: tăng nhanh đạt đỉnh sớm với nhồi máu cơ tim cấp có ST chênh lên (STEMI), tăng mức độ vừa khi nhồi máu cơ tim cấp không ST chênh lên (NSTEMI), tăng kéo dài trong trường hợp viêm cơ tim. Nhiều nguyên nhân ngoài tim cũng gây tăng Troponin như suy thận, thuyên tắc phổi hay nhiễm trùng nặng. Do đó, khi chỉ số Troponin tăng, không nên kết luận vội vàng do hội chứng vành cấp, mà cần phải được đối chiếu với các bối cảnh lâm sàng của người bệnh.

Từ hai trường hợp bệnh nhân trên, áp dụng theo phác đồ khuyến cáo mới nhất của Hiệp hội Tim mạch châu Âu (ESC), bác sĩ Dương nhận định, với bệnh nhân nữ 62 tuổi nguy cơ cao nhồi máu cơ tim, chỉ định chụp mạch vành trong 24 giờ là chính xác. Còn với bệnh nhân nam 70 tuổi, dù nồng độ Troponin cao, nhưng các triệu chứng chưa rõ ràng, có thể là dấu hiệu tổn thương cơ tim do tụt huyết áp khi lọc máu. Lúc này, mục tiêu ưu tiên là ổn định huyết động và siêu âm tim trước khi quyết định can thiệp xâm lấn.

PGS.TS.BS Hồ Huỳnh Quang Trí, Phó Chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hội Tim mạch TP.HCM báo cáo tại buổi sinh hoạt khoa học.

Xét nghiệm Troponin T hs còn có ý nghĩa quan trọng trong đánh giá và xử trí các vấn đề tim mạch trước tất cả các cuộc phẫu thuật ngoài tim. PGS.TS.BS Hồ Huỳnh Quang Trí, Phó Chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hội Tim mạch TP.HCM, cho biết đánh giá nguy cơ tim mạch trước phẫu thuật nhằm ước tính chính xác tỷ lệ biến cố hậu phẫu. Từ đó bác sĩ cân nhắc giữa lợi ích và rủi ro để đưa ra chỉ định, thời điểm can thiệp phù hợp. Quá trình đánh giá giúp định hướng lựa chọn phương pháp can thiệp tối ưu, chẳng hạn như ưu tiên phẫu thuật nội soi thay vì mổ hở để giảm thiểu rủi ro cho bệnh nhân. Ngoài ra, xét nghiệm này còn hỗ trợ bác sĩ sàng lọc và nhận diện sớm nhóm bệnh nhân nguy cơ cao để thiết lập kế hoạch theo dõi sát trong và sau phẫu thuật.

Buổi sinh hoạt khoa học nằm trong chuỗi sinh hoạt khoa học cập nhật kiến thức, nâng cao chất lượng chuyên môn được tổ chức thường xuyên tại Viện Nghiên cứu Tâm Anh.

Theo các chuyên gia, sự phát triển của các dấu ấn sinh học thế hệ mới như Troponin T hs đang thay đổi cách tiếp cận trong cấp cứu và can thiệp tim mạch. Thay vì chỉ dựa vào triệu chứng hoặc điện tâm đồ, bác sĩ có thêm công cụ phát hiện tổn thương cơ tim ngay từ giai đoạn rất sớm, giúp rút ngắn thời gian chẩn đoán, phân tầng nguy cơ chính xác và đưa ra quyết định điều trị phù hợp hơn cho từng người bệnh.

Tại Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, xét nghiệm Troponin T hs được tích hợp đồng bộ với quy trình cấp cứu, can thiệp tim mạch và hệ thống cảnh báo tự động của Trung tâm Xét nghiệm, góp phần tối ưu “giờ vàng” điều trị, giảm nguy cơ biến chứng và nâng cao hiệu quả chăm sóc người bệnh tim mạch.